Rukomet je u Zemunu svoje uporište najpre pronašao u školama. Iz nastavnih časova, učeničkih utakmica i rada sportskih entuzijasta razvila se klupska tradicija koja je gradu donela uspešne mlađe selekcije i niz budućih reprezentativaca.
Najvažnije mesto u toj priči pripada „Mladosti“, kasnijem Rukometnom klubu „Zemun“. Njegove ekipe decenijama su trenirale, takmičile se i stvarale igrače koji su često najveće uspehe ostvarivali po odlasku u druge sredine.
Ovaj pregled prati razvoj muškog rukometa u Zemunu od posleratnih početaka do 2000. godine.
Rukomet počinje u školama
Veliki rukomet, koji se igrao na fudbalskom terenu, posle Drugog svetskog rata nije značajnije zaživeo u Zemunu. Prema Najholdovom tekstu, kratko je igran u Novom selu tokom 1949. i 1950. godine.
Od početka pedesetih u školama se širio tadašnji „mali rukomet“, odnosno oblik igre koji će postati poznat jednostavno kao rukomet.
Posebno se igrao u Prvoj i Drugoj mešovitoj gimnaziji i Srednjoj fiskulturnoj školi. Školski tereni omogućavali su učenicima da upoznaju novi sport, dok su nastavnici prepoznavali one koji su imali talenta i želje da nastave ozbiljnije da treniraju.
Iz te sredine nastao je prvi trajniji zemunski rukometni klub.
Osnivanje Mladosti
Na inicijativu Predraga Dileta Manojlovića, nekadašnjeg fudbalera i nastavnika fizičkog vaspitanja u gimnaziji, 1957. godine osnovan je rukometni klub u okviru sportskog društva „Mladost“.
Takmičarsku ekipu ubrzo je preuzeo Tomislav Raguš, dotadašnji prvotimac „Crvene zvezde“ i reprezentativac.
Njegovo iskustvo bilo je važno za sastav koji je tek trebalo da izgradi svoje mesto u takmičenjima. Značajan podsticaj predstavljalo je i dobijanje terena u dvorištu suda.
Taj prostor postao je jedno od glavnih mesta zemunskog rukometa, povezano sa treninzima, utakmicama i odrastanjem brojnih generacija igrača.
Prvi pokušaji ulaska u saveznu ligu
„Mladost“ se brzo svrstala među jače beogradske ekipe.
Klub je 1960. i 1961. godine pokušao da kroz kvalifikacije izbori plasman u saveznu ligu, ali oba puta bez uspeha.
Posle tih pokušaja sastav se osuo. Branko Brnja Plavšić, Mladen Đorić, Jovan Zuza Bubalo, Zlatko Šjor Antonić i Rikard Riki Klemenčić otišli su u druge klubove. Golman Tomo Cican Hutolarević završio je aktivnu karijeru.
Za „Mladost“ je to značilo početak novog stvaranja ekipe. Takva situacija ponavljaće se i kasnije: klub je razvijao kvalitetne igrače, ali ih je teško zadržavao kada bi se otvorila mogućnost prelaska u snažniju sredinu.
Igrači koji su ponikli u Zemunu
Tokom narednih godina iz „Mladosti“ su odlazili novi talenti. Među njima je bio Petar Fajfrić, koji je kasnije ostvario dugu reprezentativnu karijeru, kao i Milan Roknić i Tomislav Vagner.
U narednim generacijama isticali su se Teodor Janča, Ivica Pezelj, Vladimir Beljinac, Velimir Lazić, Dragan Nišević i Vuk Roganović.
Nišević je kasnije radio kao sportski novinar i trener klubova i reprezentacija u zemlji i inostranstvu. Vodio je i žensku rukometnu reprezentaciju Jugoslavije, na čijem je čelu kasnije bio i Roganović.
Njihove karijere pokazale su da doprinos zemunskog rukometa nije bio ograničen na rezultate matičnog kluba. Igrači koji su ovde sticali iskustvo nastavljali su da rade u sportu kao treneri i stručnjaci.
Branko Štrbac i reprezentativni put
Među najistaknutijim igračima koji su stasali u Zemunu bio je Branko Štrbac.
Po odlasku iz „Mladosti“ postao je dugogodišnji reprezentativac i ostvario karijeru koja ga je izdvojila među najuspešnijim izdancima zemunske rukometne škole.
Njegov razvoj pripada široj priči o klubu koji je umeo da prepozna i oblikuje talenat, iako nije imao uslove da sve takmičare zadrži tokom njihovih najboljih seniorskih godina.
Rad sa mlađim selekcijama
Seniorska ekipa „Mladosti“ decenijama je uglavnom nastupala u ligama na nivou Beograda i Srbije. Pojedini treneri, među kojima su bili Kazimir Fulgozi i Velimir Penjović, pokušavali su da naprave iskorak ka višem rangu.
Istovremeno su mlađe selekcije ostvarivale zapažene rezultate.
Posebne zasluge za rad sa njima imao je trener Sava Grlja. Juniori i kadeti više puta su osvajali prvenstva Beograda i republičke titule.
Ipak, uspešne mlađe ekipe nisu se lako pretvarale u dugoročno snažan seniorski sastav. Najtalentovaniji igrači često su odlazili pre nego što bi duže zaigrali za prvi tim.
Među onima koji su kasnije stekli afirmaciju u drugim klubovima bio je i Stanko Kapisoda.
Plasman u Drugu saveznu ligu
Važan seniorski uspeh ostvaren je u sezoni 1990/91.
Pod vođstvom trenera Vlade Košutića, ekipa je osvojila prvo mesto u Srpskoj ligi i izborila plasman u Drugu saveznu ligu.
Klub je u tom periodu nastupao pod imenom „Mladost Studio B“, prema tadašnjem sponzoru.
Posle raspada Jugoslavije promenili su se sastav i organizacija takmičenja. Zemunski klub uspeo je da zadrži drugoligaški status do kraja XX veka.
Time je ostvaren kontinuitet nastupa u višem rangu, posle dugog perioda takmičenja u beogradskim i srpskim ligama.
Od Mladosti do Rukometnog kluba Zemun
Značajna organizaciona promena dogodila se 1995. godine.
Klub je istupio iz sportskog društva „Mladost“ i nastavio samostalan rad pod imenom Rukometni klub „Zemun“.
Promena naziva otvorila je novu etapu, ali je klub zadržao sportsku vezu sa prethodnim generacijama. U njegovoj istoriji ostali su školski počeci, teren u dvorištu suda i decenije rada pod imenom „Mladost“.
Novi teren i uprava
Godine 1999. klub je ostao bez dugogodišnjeg terena u dvorištu suda.
Dobio je novi prostor za igru u naselju „Sava Kovačević“, a u tom periodu formirana je i nova uprava.
Među njenim najangažovanijim članovima bio je zemunski ugostitelj Milan Nadoveza Naja. Kao ljubitelj sporta preuzeo je i obavezu finansiranja kluba.
Za ekipu koja je prolazila kroz promenu terena i organizacije, takva podrška predstavljala je važan oslonac za nastavak rada na prelazu u novi vek.
Drugi muški rukometni klubovi
Pored „Mladosti“, u Zemunu su 1960. godine osnovani i rukometni klub „Zmaj“ i Omladinski rukometni klub „Zemun“.
Prema Najholdovom pregledu, oba su radila kratko i nisu ostvarila značajnije takmičarske rezultate.
Zato je glavnu ulogu u razvoju muškog rukometa zadržala „Mladost“, odnosno njen kasniji nastavak pod imenom „Zemun“.
Rukomet kao deo zemunske sportske škole
Istoriju muškog rukometa u Zemunu obeležili su ljudi koji su spajali školski i klupski sport. Nastavnici su okupljali prve ekipe, treneri razvijali mlađe selekcije, a bivši igrači prenosili iskustvo novim generacijama.
Klupski rezultati nisu uvek pratili kvalitet pojedinaca koji su ovde stasavali. Ipak, njihovi reprezentativni nastupi i kasniji stručni rad pokazuju značaj zemunske sredine za širi razvoj rukometa.
Od školskih utakmica do drugoligaških sezona, „Mladost“ i „Zemun“ održavali su kontinuitet sporta koji je mnogim mladim Zemuncima postao važan deo odrastanja.
Izvor: tekst Branka Najholda